رفتن به بالا
  • تعداد اخبار امروز : 0 خبر
  • یکشنبه ۹ بهمن ۱۴۰۱
  • الأحد ۷ رجب ۱۴۴۴
  • 2023 Sunday 29 January

صریر: شنبه ۲۱ آذرماه سال ۱۳۰۴ در شبی برفی در خانه شماره ۱۳۴ خیابان صفی‌علیشاه تهران احمد شاملو به‌دنیا آمد. چهره جذاب ادبیات معاصر ایران که با نزدیک به یکصد و هفتاد جلد کتاب چاپ شده و نشده در میان مشاهیر ادبیات فارسی دردانه‌ای به شمار می‌رود. آن‌چنان که هرچه نوشت هنوز خواننده خود را دارد.

به گزارش صریرنیوز، شاملو در گفت‌وگویی می‌گوید:«محیط خانوادگی همه چیز می‌توانست از من بسازد جز یک شاعر. […] قضاوت خودم این است که شعر در من التیام یافتن زخم موسیقی است. من می‌بایست یک آهنگساز بشوم که فقر مادی و فرهنگی خانواده غیرممکنش کرد.» اما التیام زخم موسیقی از شاملو شاعر، نویسنده، مترجم و روزنامه‌نگار و محققی ساخت که شعر مشغله اصلی او بود و روزنامه‌نگاری شغل او.

جنگ جهانی دوم است و شمال ایران توسط شوروی اشغال شده. شاملو به‌دلیل فعالیت ضد متفقین بازداشت می‌شود. بعد از ۲۴ ماه حبس از زندان روس‌ها در رشت آزاد می‌شود و همکاری خود با مجلات را از ۱۷ سالگی آغاز می‌کند. «آتشبار»‌، «کبوتر صلح»، «مصحلت» و «پایگاه آزادی» مجلاتی بودند که شاملو برای آن‌ها قلم می‌زد. کم‌کم شاملو سعی در راه‌اندازی یک مجله می‌کند. یک یا دو شماره مجله با «فرهنگ فروهی» و «عبدالله ناظر» منتشر می‌کنند. تا اینکه به واسطه خواهر اشرف‌الملوک اسلامی (همسر اولش) که در وزارت فرهنگ وقت فعال بوده شاملو موفق می‌شود امتیاز یک مجله را بگیرد. چند شماره در قطع کوچک مجله‌ای را منتشر می‌کند و هم‌زمان برای مجلات دیگر مطالب خود را ارسال می‌کند. زمانی که با خانم طوسی حائری آشنا می‌شود (همسر دومش) به کمک او امتیاز «بامشاد» و «آشنا» را می‌گیرد. شاملو این دو مجله را در سال‌های ۱۳۳۵ و ۱۳۳۶ منتشر می‌کند که در آن زمان مجله‌های پرباری به‌شمار می‌رفتند.

فعالیت روزنامه‌نگاری شاملو در «کتاب هفته» در سال ۱۳۴۰ به اوج می‌رسید. «کتاب هفته» زیر نظر محسن هشترودی و احمد شاملو و شورای نویسندگان تا سال ۱۳۴۲منتشر می‌شود. کتاب هفته هم در فرم و هم در محتوا یک پدیده رسانه‌ای در زمان خودش به‌شمار می‌رفت. شاملو از شماره اول کتاب هفته بخشی را با عنوان کتاب کوچه به جمع‌آوری فرهنگ عامه اختصاص می‌دهد. او با کتاب هفته موفق می‌شود توجه نسل جوان و روشنفکران را به رسانه خود جلب کند. در مدت انتشار «کتاب هفته» تیراژ آن به ۳۰ هزار نسخه می‌رسد و در تمام کشور توزیع می‌شود. این رقم تیراژ امروز برای یک هفته‌نامه چاپ تهران بیشتر شبیه به یک رویا می‌ماند. غلامحسین ساعدی، منچهر آتشی و نصرت رحمانی از جمله نویسندگانی بودند که با «کتاب هفته» همکاری می‌کردند.

آشنایی بسیاری از مخاطبان شاملو با شعر او نیز از طریق «کتاب هفته» فراهم می‌شود. در گفت‌وگویی هم که سال‌ها پیش با آیدا سرکیسیان داشتم او نیز به آشنایی با شاملو از طریق کتاب هفته اشاره می‌کند:«زمانی شاملو را می‌بینم که اوج کاری او در «کتاب هفته» است. پیش از آشنایی با شاملو از علاقه‌مندان به «کتاب هفته» بودم و آن را می‌خواندم. بعد از آشنایی‌مان کتاب «باغ آیینه» را به من داد و گفت بخوان، روی کتاب هم نوشته بود «ا. بامداد». کتاب را بردم و خواندم. گفتم: «کتاب خودته». گفت: «نه! این کتاب ا.بامداد است.» ناقلا بود. نمی‌گفت کیست. حتا نمی‌گفت از سردبیرهای «کتاب هفته» است. از نامه‌هایی که برایم می‌نوشت دریافتم همان شور و کلماتی که در نامه‌هاست در آن کتاب هم دیده بودم.» شاملو به ارتباط با مخاطبان خود توجه ویژه‌ای داشت از سوی دیگر خوانندگان هم برای شاملو نامه های زیادی می نوشتند. آیدا سرکیسیان می‌گوید: «یادم هست در دوران «خوشه» گاهی برای کمک پیش او می رفتم و نامه ها را مرتب می کردم. اول کاری که می کرد نامه ها را می‌خواند و به آن ها پاسخ می‌داد.»

بعد از فراز و نشیب «کتاب هفته» احمد شاملو همکاری خود را با هفته‌نامه «خوشه» آغاز می‌کند. شاملو به انتشار شعر جوانان، داستان، ترجمه و نمایشنامه در خوشه توجه می‌کند. چند نمایشنامه از غلامحسین ساعدی برای اولین بار در خوشه منتشر می‌شود. در شهریور سال ۱۳۴۷ شب‌های شعر «خوشه» توسط احمد شاملو و دکتر عسکری با نام «فستیوال بزرگ شاعران»، با شرکت ۱۱۰ شاعر به مدت پنج شب در باشگاه شهرداری تهران در خیابان خانقاه برگزار می‌شود. اما مانند هفته‌نامه «بارو» که تنها سه شماره منتشر شده بود «خوشه» هم به محاق توقیف رفت.

در سال ۱۳۵۶ شاملو تصمیم می‌گیرد تا خارج از ایران «ایرانشهر» را منتشر کند. «ایرانشهر» تا دی ماه ۱۳۵۷ به سردبیری شاملو منتشر می‌شود. بعد از آن شاملو به ایران باز می‌گردد و در سال ۱۳۵۸ «کتاب جمعه» به سردبیری او منتشر می‌شود. «کتاب جمعه» ۳۶ شماره منتشر و در خرداد ۱۳۵۹ توقیف شد. «کتاب جمعه» آخرین رسانه‌ای بود که شاملو در مقام سردبیر منتشر کرد. در سال ۱۳۶۲ نام شاملو به‌عنوان یکی از نامزدهای جایزه نوبل مطرح شد اما این جایزه به «ویلیام گولدینگ» انگلیسی اهدا شد. در آن روزها مجله‌ها و نشریه‌ها برای داشتن مطلبی از شاملو؛ غول زیبای ادبیات ایران سر و دست می‌شکستند. او در ادامه فعالیت روزنامه‌نگاری خود با نشریه‌های مختلفی از جمله «آیندگان» همکاری کرد.

شاملو را می‌توان روزنامه‌نگار ترین شاعر ایران دانست. او در زمانی که ارتباط جامعه روشنفکری با مخاطب دچار بحران بود با رسانه‌های خود که فرم و محتواهای پر سر و صدا داشتند توانست ارتباط خود را به‌عنوان یک شاعر با حرفه‌ی روزنامه‌نگاری با مردم حفظ کند.

___________

حمید جعفری

 

اخبار مرتبط

نظرات

یادداشت ویژه

یلدا فرصتی برای با هم بودن

اسگندریان - تبریز - صریرنیوز: بشریت در طول تاریخ ، برای بقا به ارتباطات اجتماعی نیازمنداست وزیباترین لحظه ی زندگی هر آدمی با هم بودن وآرزوی هر خانواده ای دور هم بودن است چون زندگی با در کنار هم بودن هست که جریان دارد و این دورهمی هاست که به انسان امید زندگی میدهد و زیباترین لحظات در زندگی هر آدمی را به نمایش می گذارد ، کاش قدر این لحظات را بدانیم و از زندگی واز باهم بودن لذت ببریم،ما در عصر ارتباطات زندگی می کنیم هر چند انسان های نسل عصر ارتباطات در ظاهر پر ارتباط ودر جمع زندگی می کنند، اما در بطن امر هیچ ارتباط حقیقی بین آنان برقرار نشده وبایک دیوار شیشه ای به دور خوداحاطه شده و اسیر سلول انفرادی هستند که ناخواسته بنا شده است. ما در دورانِ بی‌سابقه‌ای از تنهایی زندگی می‌کنیم ، و " زندگی در عصر ما تمرین تنهایی شده"، همه تنهایند،.. تنهایی به عنوان یک درد اجتماعی در بین جوامع به یک اپیدمی تبدیل شده است مکانیسم روانشناختی آن به معنای هشدار دادن نسبت به انزوا و تحریک ما برای دنبال کردن پیوندهای اجتماعی است، ما جوهر انسانیت یعنی ارتباط و با هم بودن رادر این عصر از یادبرده‌ایم، بشر دیروز در روابط انسانی خویش هیچ گاه طعم تنهایی و فقدان محبت را نمی چشید، اماامروز بیش از تمام دوران ها، تنهایی در جمع را تجربه می کند وپیوندهای انسانی عمیقی که به زندگی معنا می‌داد، هر روز ضعیف‌تر از قبل می‌شوند. متاسفانه امروزه دغدغه‌ها و درگيري‌هاي مردم در جامعه افزايش پيدا کرده است به‌گونه‌اي که فرد ديگر حوصله يا زمان چنداني براي سپري‌کردن با اعضاي خانواده ندارد وباايجاد شکاف ميان‌نسلي عميق ميان والدين و فرزندان ، بسياري از جوانان حوصله وقت گذراندن با والدين و يا اقوام خود را ندارند. تغییر خانواده گسترده به هسته ای و کوچک شدن بُعد خانواده، به شکل اجتناب ناپذیری موجب کاهش دایره روابط اجتماعی انسان ها شده است ،بانبود سواد رسانه‌اي و همچنين عدم فرهنگ‌سازي‌هاي لازم شاهدکاهش دوام ارتباط میان اعضای خانواده وکاهش نقش خانواده در مقابل تاثيرپذيري بالا از شبکه‌هاي مجازي هستيم، چراکه به‌طور متوسط افراد در طول شبانه‌روز زمان زيادي از وقت خود را در شبکه‌هاي مجازي به‌سر مي‌برند که اين خود به‌يقين مي‌تواند پيامدهاي منفي بسياري را به‌دنبال داشته باشد، به‌گونه‌اي که درصدبالایی از انسان هادر کنار هم زندگي مي‌کنند اما کمتر همديگر را مي‌بينند، بيشتر توجه خود را به شبکه‌هاي اجتماعي، فضاي مجازي و تلفن همراه معطوف مي‌کنند. به گفته ماکس وبر ما جهان اطراف مان را می سازیم و به ناگاه این واقعیت عینی آنچنان برما تحمیل می شود که گویی قفس آهنینی است که ما خود را در آن گرفتار می بینیم، رشد تکنولوژی علیرغم مزایای فراوان مادی، در حوزه ارتباطات انسانی عقلانیتی صوری و خالی از محتوا را برایمان به ارمغان آورده است انسان‌ها خود را با وسائل ارتباطی سرگرم ساخته، از مسائل واقعی زندگی خانوادگی و اجتماعی‌شان غافل شده‌اند و بیشتر درون ...

آخرین خبرها